Limit kosztu receptury wyliczony od ceny sprzedaży

01Zacznij od kwoty otrzymywanej przez firmę

Budżet receptury powinien wynikać z ceny, którą rzeczywiście uzyskuje marka, po uwzględnieniu uzgodnionych rabatów i zakresu dostawy. Cena detaliczna widoczna na półce obejmuje inne elementy i nie może automatycznie zastępować tej wartości. Wszystkie pozycje porównuj na tej samej podstawie podatkowej i dla tej samej jednostki sprzedaży.

Rozdzielenie kosztów stałych i zmiennych jest podstawą prostego modelu rentowności opisanego przez SBA. Poniższe liczby są własnym, uproszczonym przykładem projektowym, nie ofertą ani prognozą.

02Zbuduj rachunek jednej sztuki

Załóżmy uzyskiwane 6,00 zł za opakowanie. Firma chce pozostawić 1,50 zł na pokrycie kosztów stałych i wynik. Pozostałe koszty zmienne to:

Obliczenie: 6,00 − 1,50 − 0,90 − 0,80 − 0,40 = 2,40 zł. Jeżeli opakowanie zawiera 200 g wyrobu, odpowiada to 12,00 zł surowców na kilogram gotowego produktu, przy przyjętych kosztach i bez dodatkowych strat poza ujętymi w kalkulacji.

03Sprawdź zakres, zanim obniżysz jakość

Dopisz, czy koszt wytworzenia obejmuje przezbrojenie, badania partii, odpad rozruchowy i pakowanie zbiorcze. Ta sama nazwa pozycji w dwóch ofertach może oznaczać inny zakres. Nie odejmuj kosztu dwukrotnie i nie pomijaj go dlatego, że pojawi się dopiero na osobnej fakturze.

Model nie uwzględnia automatycznie zmiennego wolumenu, zwrotów czy promocji. Policz wariant bazowy oraz jeden trudniejszy scenariusz. Technolog powinien otrzymać budżet jako zakres z założeniami, a nie pojedynczą liczbę oderwaną od uzysku i wielkości zamówienia.

04Uzgodnij, co w firmie znaczy oczekiwana marża

Polecenie „potrzebujemy trzydziestu procent” jest niepełne, jeśli nie wiadomo, od jakiej podstawy liczyć wynik. Dwie osoby mogą używać słowa marża, mając na myśli różne rachunki. Technolog otrzyma wtedy nieprawidłowy budżet receptury, mimo że wszystkie użyte ceny będą aktualne.

W autorskim przykładzie przychód wynosi 8 zł na sztukę, a rozpatrywany koszt 5 zł. Różnica to 3 zł. Marża liczona względem sprzedaży wynosi 3/8 = 37,5 %, natomiast narzut względem kosztu 3/5 = 60 %. To dwa opisy tej samej różnicy, a nie dwa możliwe zarobki. Aby porównać oferty albo cele, trzeba stosować wspólną definicję.

Dopisz ponadto, jakie koszty mieszczą się w kwocie 5 zł. Jeśli obejmuje tylko składniki i opakowanie, pozostałe 3 zł nie są automatycznie zyskiem firmy. Mogą jeszcze pokrywać produkcję, transport, obsługę sprzedaży i koszty stałe. Ustal zakres przed przekazaniem technologowi polecenia obniżenia kosztu smaku lub jakości.

05Sprawdź, czy koszt przygotowania nie dominuje krótkiej serii

Niektóre wydatki dotyczą całego zlecenia, a nie pojedynczej sztuki. W hipotetycznym modelu przygotowanie produkcji kosztuje 3000 zł. Rozłożone na 10 000 opakowań daje 0,30 zł na sztukę, a na 30 000 opakowań 0,10 zł. Różnica 0,20 zł może przewyższać oszczędność możliwą do uzyskania przez drobną zmianę receptury.

Nie oznacza to, że większe zamówienie zawsze się opłaca. Niesprzedany produkt, zapas magazynowy i finansowanie zakupów mogą zniwelować niższy koszt produkcji. Porównaj liczbę sztuk wytworzonych z liczbą, którą realistycznie sprzedasz w przyjętych warunkach. Nie zakładaj pełnego wykorzystania tylko dlatego, że zakład oferuje atrakcyjniejszą cenę przy większej partii.

SBA porządkuje planowanie kosztów rozpoczęcia działalności i działania firmy. Przedstawione tu rachunki są własnym modelem projektowym. Nie zastępują rozliczeń podatkowych ani pełnego rachunku rentowności; pomagają wybrać, które założenie handlowe trzeba potwierdzić, zanim receptura zostanie obciążona nierealnym limitem.

06Zmieniaj założenia osobno, aby zobaczyć ich znaczenie

Arkusz powinien pokazać, co najbardziej wpływa na dostępny budżet. Jeżeli koszt opakowania rośnie o 0,15 zł na sztukę, o tyle samo maleje kwota pozostająca na inne pozycje, przy niezmienionym przychodzie i celu wyniku. Jeśli równocześnie zmienisz cenę, wolumen i uzysk, trudno będzie ustalić, co spowodowało poprawę.

Najpierw policz wpływ pojedynczej zmiany. Następnie zbuduj spójny trudniejszy scenariusz, na przykład niższą sprzedaż wraz z wyższym kosztem przygotowania przypadającym na sprzedaną sztukę. Nie łącz założeń niemożliwych jednocześnie: ceny zakupu dla ogromnej partii i wydatku magazynowego dla bardzo małego zapasu.

Przy każdej wartości zaznacz ważność oferty, wymaganą ilość i sposób dostawy. Koszt surowca zależny od całej palety nie jest pewną ceną dla pierwszego zamówienia worka. Jeżeli na razie masz tylko szacunek, pokaż zakres i sprawdź, czy projekt pozostaje sensowny również przy mniej korzystnym końcu tego zakresu.

07Przekaż zespołowi rozwoju receptury budżet z warunkami jego obowiązywania

Użyteczna informacja dla zespołu rozwoju brzmi: planowany koszt surowców na kilogram wyrobu zgodnego, przy określonej partii, uzysku i sposobie zakupu. Dołącz listę pozycji rozliczonych poza recepturą. Dzięki temu zmiana gramatury lub surowca nie spowoduje przypadkowego podwójnego naliczenia tego samego kosztu.

Jeżeli żaden sensowny wariant nie mieści się w limicie, wróć do konstrukcji oferty. Możliwe decyzje obejmują inny format, skalę zlecenia, zakres usługi producenta lub cenę sprzedaży. Każdą należy sprawdzić wobec potrzeb klienta. Kolejna redukcja drobnego składnika nie naprawi modelu, w którym największa różnica pochodzi z niepotwierdzonego przychodu lub kosztu opakowania.

Pokaż klientowi także kwotę potrzebną do sfinansowania pierwszej partii. Produkt może mieć dodatnią kalkulację na sztuce, a mimo to wymagać znacznego wydatku przed uzyskaniem zapłaty. Termin płatności za surowce, zaliczka dla zakładu i warunki rozliczenia sprzedaży tworzą odrębne pytanie o dostępne środki. Nie dopisuj tego zagadnienia do ceny kilograma receptury; przedstaw je obok rentowności, aby decyzja o zamówieniu uwzględniała oba ograniczenia.

08Pytania, które pojawiają się w praktyce

Czy cena z półki pozwala od razu wyliczyć budżet receptury?

Nie bez informacji, jaka część tej kwoty i na jakich warunkach trafia do Twojej firmy. Trzeba uwzględnić właściwą podstawę podatkową, model współpracy oraz koszty przypisane poszczególnym stronom. Do projektu użyj uzgodnionego przychodu ze sprzedaży marki, a cenę detaliczną traktuj jako informację o ofercie dla końcowego odbiorcy.

Czy powinienem zawsze wybrać najtańszy surowiec?

Porównuj koszt uzyskania wymaganej funkcji w gotowym produkcie, a nie tylko cenę zakupu kilograma. Inny surowiec może wymagać odmiennej dawki, przygotowania lub kontroli. Ważne są także minimalna dostawa i dostępność. Najtańsza oferta może być dobrym wyborem, jeśli te warunki zostały uwzględnione i korzyść pozostaje po sprawdzeniu produktu oraz procesu.

09Co zmienia rabat udzielany po zakończeniu okresu

Przygotuj dwa wiersze przychodu: cenę fakturową i cenę po przewidywanych rozliczeniach, jeśli wynikają z ustalonych warunków współpracy. Rabatu warunkowego nie przedstawiaj jako pewnej wartości; pokaż scenariusze jego naliczenia. Następnie sprawdź, czy limit surowcowy nadal pozostawia miejsce na opakowanie, straty i wytworzenie. Taki rachunek ujawnia projekty opłacalne tylko przy najbardziej korzystnym wariancie handlowym. Nie mieszaj przy tym marży liczonej od sprzedaży z narzutem liczonym od kosztu.